Quy trình nhập tịch Mỹ, nhìn tổng quát

Nhập tịch là quá trình một thường trú nhân trở thành công dân Mỹ. Bài này mô tả con đường phổ biến nhất. Hồ sơ của mỗi người mỗi khác, và một số tình huống, nhất là khi có tiền án hoặc từng vắng mặt lâu ngày, cần hỏi luật sư trước khi nộp đơn.

Điều kiện căn bản#

Con đường thông thường đòi hỏi:

• Từ 18 tuổi trở lên
• Có thẻ xanh ít nhất 5 năm. Rút xuống còn 3 năm nếu bạn có thẻ xanh nhờ kết hôn với công dân Mỹ và vẫn đang sống chung
• Cư trú liên tục tại Mỹ trong suốt thời gian đó
• Có mặt thực tế tại Mỹ ít nhất một nửa thời gian đó
• Sống trong tiểu bang hoặc khu vực USCIS nơi bạn nộp đơn ít nhất 3 tháng
• Có tư cách đạo đức tốt, xét theo định nghĩa của luật di trú
• Biết đọc, viết, nói tiếng Anh cơ bản và hiểu biết về lịch sử, chính quyền Mỹ
• Sẵn sàng tuyên thệ trung thành với Hiến pháp Mỹ

Cư trú liên tục nghĩa là gì#

Đây là chỗ nhiều người vấp phải.

• Chuyến đi ra khỏi Mỹ hơn 6 tháng có thể bị coi là làm đứt quãng cư trú liên tục. Bạn được quyền giải trình, nhưng phải chứng minh
• Chuyến đi hơn 1 năm gần như chắc chắn làm đứt quãng, trừ khi bạn đã xin giấy tờ đặc biệt trước khi đi

Nếu bạn từng về Việt Nam một chuyến dài, hãy tính lại mốc thời gian của mình trước khi nộp đơn, và hỏi luật sư nếu chuyến đi đó vượt 6 tháng.

Các bước#

Bước 1: Nộp mẫu N-400#

Nộp trực tuyến qua tài khoản trên trang USCIS, hoặc gửi bản giấy. Nộp trực tuyến dễ theo dõi tình trạng hồ sơ hơn.

Lệ phí và các trường hợp được miễn hoặc giảm lệ phí đều nằm trên trang uscis.gov/n-400. Nếu thu nhập của bạn thấp, hãy xem kỹ phần miễn giảm này, rất nhiều người đủ điều kiện mà không nộp đơn xin.

Bước 2: Lấy sinh trắc học#

USCIS sẽ hẹn bạn tới lấy dấu vân tay và chụp ảnh, dùng cho việc kiểm tra lý lịch. Buổi này thường ngắn.

Bước 3: Phỏng vấn và thi#

Một viên chức USCIS sẽ xem lại toàn bộ đơn N-400 cùng với bạn và hỏi để xác nhận thông tin. Trong cùng buổi đó bạn thi hai phần:

• Tiếng Anh: đọc một câu, viết một câu, và nói chuyện bình thường trong lúc phỏng vấn
• Kiến thức công dân: viên chức hỏi miệng, lấy từ bộ câu hỏi công khai. Bạn cần trả lời đúng một số câu nhất định để đậu

Bộ câu hỏi và đáp án được USCIS công bố sẵn, kể cả bản audio để nghe. Không có câu hỏi giấu.

Bước 4: Nhận kết quả#

Sau phỏng vấn, hồ sơ của bạn sẽ được chấp thuận, tiếp tục xem xét, hoặc bị từ chối. Nếu bị từ chối, bạn có quyền yêu cầu xét lại, và có thời hạn để làm việc đó.

Bước 5: Lễ tuyên thệ#

Đây là bước cuối. Bạn đọc lời tuyên thệ trung thành, nộp lại thẻ xanh, và nhận giấy chứng nhận nhập tịch. Bạn chính thức là công dân Mỹ kể từ lúc đó, không phải từ ngày được chấp thuận.

Sau khi thành công dân#

• Nộp đơn xin hộ chiếu Mỹ. Giấy chứng nhận nhập tịch là giấy tờ quý, đừng mang theo người hằng ngày
• Ghi danh đi bầu. Ở nhiều nơi bạn có thể làm ngay tại lễ tuyên thệ
• Cập nhật hồ sơ với Sở An sinh Xã hội
• Bạn có thể bảo lãnh thêm thân nhân, ở diện rộng hơn so với khi còn là thường trú nhân

Khi nào nên hỏi luật sư trước#

Hãy nói chuyện với luật sư di trú trước khi nộp N-400 nếu bạn thuộc một trong các trường hợp sau:

• Từng bị bắt hoặc bị kết án, kể cả tội nhẹ, kể cả đã xóa án
• Từng ở ngoài nước Mỹ hơn 6 tháng trong một chuyến
• Từng khai thuế thiếu, hoặc đang nợ thuế. Nếu bạn chưa chắc mình đã khai đủ, xem cách đọc phiếu lương và mẫu W-2
• Nam giới sống ở Mỹ trong độ tuổi 18 tới 26 mà chưa ghi danh Selective Service
• Từng khai không đúng sự thật trong hồ sơ di trú trước đây
• Nhận thẻ xanh qua hôn nhân nhưng nay đã ly hôn hoặc ly thân

Đơn nhập tịch khiến USCIS xem lại toàn bộ hồ sơ di trú của bạn từ đầu. Với các trường hợp trên, nộp đơn mà không hỏi trước có thể gây hậu quả nặng hơn là chỉ bị từ chối.

Việc cần làm tiếp theo#

• Đếm lại thời gian: bạn có thẻ xanh từ ngày nào, và đã đủ 5 năm (hoặc 3 năm) chưa
• Liệt kê mọi chuyến đi ra khỏi Mỹ kèm ngày đi, ngày về
• Tải bộ câu hỏi thi quốc tịch từ trang USCIS và bắt đầu ôn, kể cả khi bạn còn phải chờ vài năm